Dit opiniestuk werd een hele tijd geleden aan De Standaard bezorgd, maar de krant weigerde het - zonder opgave van reden - te publiceren. Uiteindelijk verscheen het artikel in het jongste nummer van Spoorslag, het uitstekende blad van het Vlaams Komitee Druivenstreek.
De eurocrisis kost de belastingbetalers veel geld. Het hoeft dus niet te verbazen dat in de meeste noordelijke landen van de eurozone ernstig gedebatteerd wordt over zin en onzin van de miljardentransfers naar landen als Griekenland en Portugal. Landen, met andere woorden, die het niet zo nauw namen met hun begrotingsdiscipline waardoor de andere lidstaten de rekening gepresenteerd krijgen. "Waarom voert België dit debat niet?", vraagt Adriaan Schout, hoofd Europastudies aan het instituut Clingendael, de Nederlandse diplomatenschool zich af in De Standaard van 18 augustus.
Schout legt de vinger op een pijnlijke wonde. In dit land bestaat geen debat over Europa. De consensus luidt systematisch dat de problemen maar kunnen opgelost worden door de Europese Unie altijd maar meer geld, meer middelen en meer bevoegdheden te geven. Wie daar kritiek op heeft, wordt bestempeld als anti-Europees, en daarmee is de kous af. Terwijl in Frankrijk en Nederland de referendumcampagne over de Europese Grondwet in alle intensiteit bezig was, hingen in de NMBS-stations affiches van de Europese Commissie die de democratie bejubelden die de Grondwet zou brengen. Dat moesten we dan maar voor waar aanvaarden, want niemand in dit land mocht zich over die Grondwet uitspreken. Een recenter voorbeeld is de bekentenis van minister voor Financiën Reynders dat hij op het moment van de feiten zeer goed wist dat Griekenland met begrotingscijfers geknoeid had om te kunnen toetreden tot de eurozone, en dat hij bewust de andere kant had opgekeken. In een normaal land zou een dergelijke bekentenis onvermijdelijk leiden tot het ontslag van de minister; in België wordt zoiets beschouwd als louter een anekdote. Het scheelde niet veel of Reynders werd gefeliciteerd voor zijn openhartigheid.
De afwezigheid van debat leidt tot bevreemdende toestanden, bijvoorbeeld wanneer Vlaamse politici en journalisten speculeren over de manier waarop bondskanselier Merkel de steun voor Griekenland kan verkopen aan de Duitse belastingbetalers. Het lijkt wel alsof die zaak ons niet aanbelangt, alsof wij om één of andere reden niet mee betalen.
Vorig jaar berekende de Vlaams Belang-delegatie in het Europees Parlement dat de Vlamingen, met jaarlijks 286 euro per hoofd van de bevolking, de grootste nettobetalers van de hele Europese Unie zijn. Dat gegeven (en de manier waarop het berekend werd) is door niemand betwist, laat staan weerlegd. Het werd gewoon onder de mat geveegd. Kort daarop nam iedereen akte van de mededeling van professor Herman Matthys dat de bijdrage van België aan de Europese begroting opnieuw gestegen was…
Als we de steun aan Griekenland bekijken, stellen we vast dat de bijdrage per Vlaming 278 euro bedraagt in 2010, en 271 euro in 2011. Daarmee zitten we in de top vijf van het peloton. Officieel gaat het om leningen, maar het is zeer de vraag of we daar ooit iets van terug zien.
In Groot-Brittannië, in Nederland, in Duitsland, in de Scandinavische landen wordt volop gedebatteerd over de grenzen van de geldstromen binnen Europa. Men vindt daar dat de belastingbetalers het recht hebben te weten waar ze aan toe zijn. Niets van dat alles in Vlaanderen: buiten het Vlaams Belang wil niemand een debat. Blijkbaar gaat men ervan uit dat de Vlaming als het ware voorbestemd is om te fungeren als melkkoe, eerst binnen België en nu ook binnen de Europese Unie.
De kruik gaat maar te water tot ze barst. Eerder vroeg dan laat zullen we geconfronteerd worden met een aantal fundamentele vragen. Kiezen we opnieuw voor de vlucht vooruit, voor een Europa dat zich ook nog eens gaat bemoeien met onze fiscaliteit en sociale zekerheid? Willen we onze kinderen en kleinkinderen bovenop de Belgische staatsschuld ook nog eens opzadelen met een Europese staatsschuld, aan de hand van Europese obligaties? Of kiezen we voor een systeem waar iedereen zich echt aan de regels houdt, wat bijvoorbeeld betekent dat een land als Griekenland uit de eurozone begeleid wordt? Het is hoog tijd voor een debat ten gronde.